Redaksiyamıza 44 günlük Vətən müharibəsinin iştirakçısı Məmmədov Ülfət Müzəffər oğlunun “Müharibə veteranı” adının və müvafiq vəsiqənin verilməsi ilə bağlı uzun müddətdir davam edən müraciətlərinə dair çoxsaylı rəsmi sənədlər təqdim olunub. Sənədlərin məzmunu ilə müraciətçinin redaksiyamıza verdiyi məlumatları müqayisə etdikdə diqqətçəkən bir mənzərə ortaya çıxır: eyni şəxslə bağlı sənədlərə uzun müddət müsbət məzmunlu cavablar verildiyi halda, sonrakı mərhələdə tamamilə fərqli nəticənin bildirildiyi görünür.

Müraciət müəllifi Hacıyev Mehman Mahmud oğlunun bildirdiyinə görə, kürəkəni Məmmədov Ülfət Müzəffər oğlu Vətən müharibəsi zamanı 213 nömrəli hərbi hissənin tərkibində xidmət edib və Cəbrayıl istiqamətində gedən döyüş əməliyyatlarında rabitə təminatı üzrə tapşırıqlar yerinə yetirib. Redaksiyaya təqdim edilən “Arayış-Məlumat”da da Məmmədov Ülfət Müzəffər oğlunun 27 sentyabr–10 noyabr 2020-ci il tarixlərində döyüş əməliyyatlarında iştirakı ilə bağlı məlumatlar əksini tapır. Sənəddə onun rabitə avadanlıqlarının quraşdırılması və döyüş əməliyyatlarında rabitə təminatı üzrə tapşırıqları yerinə yetirdiyi göstərilir. Arayış 213 nömrəli hərbi hissənin komandiri və qərargah rəisi tərəfindən imzalanıb, üzərində hərbi hissənin möhürü görünür.

Ailənin sözlərinə görə, əsas problem bundan sonra başlayıb. Onların iddiasına əsasən, Ülfət Məmmədovun veteran statusunun rəsmiləşdirilməsi üçün sənədlər uzun müddət müvafiq komissiyaya təqdim edilməyib. Yalnız ailənin müxtəlif dövlət qurumlarına, o cümlədən Prezident Administrasiyasına etdiyi müraciətlərdən sonra məsələ yenidən gündəmə gəlib və sənədlər Müdafiə Nazirliyinin Aparatı nəzdində fəaliyyət göstərən “Veteran adlarının və vəsiqələrinin verilməsi üzrə komissiya”da araşdırılıb.

Redaksiyaya təqdim edilən məktublardan birində Komissiyanın o dövrdəki katibi Elbrus Mehdixanov açıq şəkildə bildirir ki, Məmmədov Ülfət Müzəffər oğluna “Müharibə Veteranı” adının və vəsiqəsinin verilməsi üçün göndərilən sənədlərə Komissiyanın iclasında baxılıb, müsbət qərar qəbul edilərək sənədlərin razılaşdırılması məqsədilə Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabinetinə göndəriləcəyi nəzərdə tutulub. Eyni məzmunlu məlumatın müxtəlif vaxtlarda dövlət qurumlarına ünvanlanan cavablarda təkrarlandığı təqdim edilən sənədlərdən görünür.

Digər diqqətçəkən məqam Müdafiə Nazirliyindən 2025-ci ildə göndərilən məktublardır. Komissiyanın katibi Hafiz Cəbiyevin imzası olan cavablardan birində sənədlərin komissiya tərəfindən araşdırıldığı, digər məktubda isə Komissiyanın tərkibində dəyişiklik olduğu üçün müraciətə yenidən baxıldığı bildirilir. Yəni ailəyə təqdim edilən rəsmi cavablardan belə anlaşılır ki, məsələ sadəcə bir dəfə nəzərdən keçirilməyib, sənədlər yeni tərkib tərəfindən də araşdırma predmetinə çevrilib.

Daha sonra Komissiyanın sədri Teymur Niftəliyevin imzası ilə göndərilmiş sənədlər məsələyə əlavə suallar yaradır. Redaksiyaya təqdim olunan cavablardan birində veteran adının və vəsiqəsinin verilməsi qaydası izah edilir, başqa bir məktubda isə Məmmədov Ülfət Müzəffər oğlunun təqdim olunmuş sənədlərinə baxıldığı, “Müharibə veteranı” adının verilməsinin məqsədəuyğun hesab edildiyi və sənədlərin razılaşdırılması üçün Nazirlər Kabinetinə təqdim ediləcəyi məzmununda məlumat verilir. Ailənin əsas etirazı da məhz buradan başlayır: əgər sənədlər müsbət qiymətləndirilmişdisə, onların uzun müddət ərzində növbəti mərhələyə keçirilməməsinin səbəbi nə olub?

Məsələnin Ombudsman Aparatına qədər çatdığı da təqdim olunan sənədlə təsdiqlənir. Azərbaycan Respublikasının İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkilinin (Ombudsmanın) Aparatından Hacıyev Mehman Mahmud oğluna göndərilən 4 dekabr 2025-ci il tarixli məktubda müraciətin araşdırılması zamanı Müdafiə Nazirliyindən məlumat alındığı və Ülfət Məmmədovla bağlı sənədlərin veteran adlarının verilməsi üzrə komissiyada araşdırıldığı barədə məlumat verildiyi göstərilir. Bu da məsələnin həmin dövrdə rəsmi dövlət qurumlarının yazışmalarının predmeti olduğunu ortaya qoyur.

Lakin sənədlər arasında ən ciddi sual doğuran məqam 2026-cı ildə ortaya çıxır. Müdafiə Nazirliyinin Veteran adlarının və vəsiqələrinin verilməsi üzrə komissiyasının katibi Səbuhi Məmmədovun imzaladığı cavab məktubunda artıq əvvəlki məktublardan fərqli mövqe əks olunur. Məktubda Komissiyanın 10 iyul 2026-cı il tarixli iclasının 6 nömrəli protokoluna istinad edilərək Ülfət Məmmədovun sənədlərinin “Müharibə veteranı” adının verilməsi üçün müəyyən edilmiş meyarlara uyğun olmadığı və bu səbəbdən Nazirlər Kabinetinə göndərilməsinin məqsədəuyğun hesab edilmədiyi bildirilir.

Məhz burada cavab tələb edən əsas məsələ meydana çıxır: eyni şəxsin hərbi xidmət və döyüş fəaliyyəti ilə bağlı sənədləri əvvəlki mərhələlərdə müsbət qiymətləndirilibsə, hətta Nazirlər Kabinetinə göndərilməsinin məqsədəuyğun olduğu barədə rəsmi məktublar verilibsə, sonradan hansı yeni fakt, sənəd və ya hüquqi əsas ortaya çıxıb ki, nəticə dəyişdirilib? Əgər əvvəlki qiymətləndirmə səhv olubsa, bunun səbəbi və hüquqi əsası ailəyə ətraflı şəkildə izah edilməlidir. Əgər yeni qərarın qəbuluna səbəb olan əlavə məlumat mövcuddursa, həmin məlumatın nədən ibarət olduğu açıqlanmalıdır. Əks halda bir-birindən fərqli rəsmi cavabların mövcudluğu vətəndaşda haqlı suallar yaradır.

Ailə xüsusilə onu vurğulayır ki, söhbət bir telefon danışığından, şifahi vəddən və ya qeyri-rəsmi məlumatdan getmir. Onların redaksiyaya təqdim etdiyi materiallar arasında müxtəlif tarixlərdə Müdafiə Nazirliyinin məsul şəxslərinin imzaları ilə verilmiş rəsmi məktublar, Ombudsman Aparatının cavabı və 213 nömrəli hərbi hissədən verilmiş möhürlü “Arayış-Məlumat” mövcuddur. Buna görə də ailə əvvəlki müsbət mövqelə sonrakı imtina arasındakı ziddiyyətin rəsmi şəkildə izah edilməsini tələb edir.

Müraciət müəllifi həmçinin bildirir ki, məsələ ilə bağlı Prezident Administrasiyasına, Milli Məclisə, Ombudsmana, Müdafiə Nazirliyinə, Baş Prokurorluğa və digər aidiyyəti dövlət qurumlarına dəfələrlə müraciət edib. Onun sözlərinə görə, məqsədi hər hansı şəxsə qarşı əsassız ittiham irəli sürmək deyil, 44 günlük Vətən müharibəsində döyüş tapşırıqlarının icrasında iştirak etmiş bir şəxsin veteran statusu məsələsinə qanunauyğun, şəffaf və obyektiv şəkildə baxılmasına nail olmaqdır.

Burada başqa mühüm sual da meydana çıxır. Əgər Komissiyanın əvvəlki tərkibi və rəhbərliyi sənədləri araşdıraraq müsbət nəticəyə gəlibsə, daha sonra həmin nəticəni dəyişdirən qərarın əsaslandırılması əvvəlki qərarlarla birlikdə vətəndaşa təqdim edilməli deyilmi? İki ilə yaxın davam edən yazışmalardan sonra sadəcə “meyarlara uyğun deyil” nəticəsinin bildirilməsi əvvəlki rəsmi məktubların hüquqi və faktiki taleyi barədə sualı cavabsız qoyur.

Redaksiya olaraq xüsusi vurğulayırıq ki, təqdim olunan materiallarda səsləndirilən “qərəzlilik”, “vəzifə saxtakarlığı” və ya “korrupsiya marağı” kimi ağır hüquqi ittihamların baş verdiyini təsdiq etmək səlahiyyəti məhkəmə və aidiyyəti hüquq-mühafizə orqanlarına məxsusdur. Buna görə həmin ifadələri sübuta yetirilmiş fakt kimi təqdim etmirik. Lakin redaksiyaya təqdim edilmiş rəsmi sənədlərdə əvvəlki müsbət məzmunlu cavablarla sonrakı imtina arasında görünən ziddiyyətin araşdırılmasını tələb edən ciddi sualların olduğu da danılmazdır.

Bu səbəbdən Müdafiə Nazirliyinin aidiyyəti komissiyasından məsələyə aydınlıq gətirilməsini vacib hesab edirik: Ülfət Məmmədovun sənədləri hansı əsaslarla əvvəl müsbət qiymətləndirilib? Nə üçün həmin sənədlərin Nazirlər Kabinetinə göndərilməsinin məqsədəuyğun hesab edildiyi barədə rəsmi cavablar verilib? Əgər göndərilməyibsə, buna nə mane olub? 10 iyul 2026-cı il tarixli 6 nömrəli protokolla əvvəlki mövqenin dəyişdirilməsinə səbəb olan konkret yeni fakt və hüquqi əsas nədir? Əvvəlki rəsmi məktublarla son qərar arasındakı ziddiyyət necə izah olunur?

Vətən müharibəsində iştirak etmiş şəxsin veteran statusu sadəcə bir vəsiqə məsələsi deyil. Bu, dövlət adından verilən hüquqi status, döyüş xidmətinin tanınması və ən əsası, vətəndaşın dövlət institutlarına etimadı məsələsidir. Buna görə də belə işlərdə hər bir qərarın sənədlə, qanunla və aydın əsaslandırma ilə verilməsi xüsusilə vacibdir.

Redaksiyamıza təqdim edilən sənədlər əsasında məsələni ictimailəşdirir və Müdafiə Nazirliyinin mövqeyini dərc etməyə hazır olduğumuzu bildiririk. Ümid edirik ki, aidiyyəti qurumlar Məmmədov Ülfət Müzəffər oğlunun işi üzrə əvvəlki müsbət rəsmi cavablarla sonrakı imtina arasındakı ziddiyyətə aydınlıq gətirəcək, sənədlər yenidən obyektiv araşdırılacaq və yekun qərarın konkret hüquqi və faktiki əsasları ictimaiyyətə və müraciətçiyə izah olunacaq.